Split payment w JDG (2026) — jak działa, kiedy obowiązkowy

Mechanizm split payment (podzielona płatność) automatycznie dzieli płatność za fakturę:

• Kwota netto → normalny rachunek sprzedawcy
• Kwota VAT → rachunek VAT sprzedawcy

Przykład:

Faktura: 30 000 zł brutto = 24 390 zł netto + 5 610 zł VAT

Przy split payment:

• 24 390 zł netto → konto zwykłe sprzedawcy
• 5 610 zł VAT → rachunek VAT sprzedawcy

Sprzedawca otrzymuje pieniądze na dwa konta.

Rachunek VAT — co to jest?

Rachunek VAT to specjalny rachunek bankowy, powiązany z NIP przedsiębiorcy. Służy do rozliczeń w mechanizmie split payment.

Jak założyć:

1. W banku, w którym masz konto firmowe
2. Bank otwiera rachunek VAT automatycznie — powiązany z NIP
3. Bank zgłasza rachunek do MF — pojawia się na białej liście

Co możesz zrobić z pieniędzmi na rachunku VAT:

• Zapłacić swój VAT do US (VAT-7)
• Przelać VAT innemu dostawcy (split payment do dostawcy)
• Zapłacić PIT, CIT, ZUS, akcyzę (od 2020 roku)
• Przelać na swój zwykły rachunek w wyjątkowych przypadkach (nadpłata VAT, zwrot z US)

Czego nie możesz zrobić:

• Zapłacić pensji
• Opłacić czynszu
• Kupić sprzętu (chyba że przez split payment do dostawcy VAT)
• Wypłacić gotówki

Kiedy split payment jest obowiązkowy?

1. Transakcje powyżej 15 000 zł brutto (B2B)

Split payment jest obowiązkowy jeśli:

• Kwota transakcji przekracza 15 000 zł brutto
• Obie strony to czynni podatnicy VAT
• Transakcja jest B2B

Brak split payment gdy jest obowiązkowy:

• US wyrzuca VAT naliczony (nie odliczysz)
• US wyrzuca koszt PIT (nie odliczysz)
• Zapłata jest traktowana jako przychód kontrahenta (20% zryczałtowany podatek)

2. Branże wrażliwe

Split payment obowiązkowy jest również w transakcjach w branżach wymienionych w załączniku 15 do ustawy o VAT, niezależnie od kwoty:

• Sprzedaż elektroniki (komputery, telefony)
• Sprzedaż części elektronicznych
• Handechemi cząsteczkowymi i produktami chemicznymi
• Sprzedaż paliw, rozpuszczalników, olejów
• Sprzedaż metali szlachetnych i nieszlachetnych
• Sprzedaż urządzeń mobilnych
• Sprzedaż hutnicza
• Sprzedaż odpadów

Kiedy split payment jest dobrowolny?

Split payment możesz stosować dobrowolnie w każdej transakcji B2B — nie tylko powyżej 15 000 zł. Wtedy:

• Kwota VAT trafia na rachunek VAT sprzedawcy
• Kwota netto na zwykłe konto

To dobre, jeśli chcesz mieć pewność, że VAT zostanie odprowadzony do US.

Jak wykonać przelew split payment?

Banki oferują dwa sposoby:

1. Mechanizm automatyczny

W bankowości online wybierasz opcję „split payment" (lub „mechanizm podzielonej płatności"). Wpisujesz kwotę brutto, NIP sprzedawcy. Bank sam dzieli płatność.

2. Przelew na rachunek VAT

Przelew na rachunek VAT sprzedawcy (widoczny na białej liście) w kwocie VAT. Netto płacisz osobno na zwykłe konto.

Nadpłata na rachunku VAT — co zrobić?

Jeśli na rachunku VAT zgromadziła się nadpłata (zapłaciłeś więcej VAT niż trzeba), możesz:

1. Zapłacić VAT do US — VAT-7 z rachunku VAT
2. Przelać do innego dostawcy VAT (split payment)
3. Złożyć wniosek do US o zwrot na zwykły rachunek (PIT-1, zwrot VAT w 25/60/90 dni)

Ważne: Nie możesz samodzielnie przelać pieniędzy z rachunku VAT na zwykłe konto. Musisz złożyć wniosek do US o zwrot.

Split payment a biała lista

Split payment i biała lista są ze sobą powiązane:

• Rachunek VAT musi być widoczny na białej liście
• Sprawdzaj kontrahenta przed przelewem powyżej 15 000 zł
• Jeśli rachunek sprzedawcy nie jest na białej liście — split payment nie zadziała

Split payment a KSeF

KSeF (Krajowy System e-Faktur) nie eliminuje split payment. Od 2027 roku, kiedy KSeF będzie obowiązkowy, split payment pozostaje:

• Faktury KSeF rozlicza się w deklaracji VAT
• Split payment nadal obowiązkowy powyżej 15 000 zł
• Bank automatycznie rozpoznaje faktury KSeF i może automatycznie oferować split payment

Najczęstsze błędy

1. Brak split payment powyżej 15 000 zł

Kary: utrata VAT naliczonego + kosztu PIT + 20% zryczałtowany podatek.

2. Zapłata na zły rachunek VAT

Rachunek VAT sprzedawcy musi być na białej liście. Jeśli zapłacisz na rachunek, którego nie ma na liście — traktowane jako błąd.

3. Używanie rachunku VAT do zwykłych opłat

Rachunek VAT służy tylko do VAT, PIT, CIT, ZUS, akcyzy. Nie do pensji, czynszu, sprzętu.

4. Złe obliczenie progu 15 000 zł

15 000 zł to kwota brutto (z VAT). Jeśli faktura to 12 195 zł netto + 2 805 zł VAT = 15 000 zł brutto — split payment obowiązkowy.

5. Zapominanie o zwrotach nadpłaty VAT

Nadpłata na rachunku VAT musi być zwrocona przez US na wniosek. Nie możesz jej przelać samodzielnie.

FAQ

Czy split payment jest obowiązkowy dla transakcji B2C?

Nie. Split payment dotyczy tylko transakcji B2B.

Czy muszę mieć rachunek VAT?

Jeśli jesteś czynnym podatnikiem VAT — tak. Bank automatycznie otwiera rachunek VAT.

Czy mogę stosować split payment dobrowolnie poniżej 15 000 zł?

Tak. Możesz dobrowolnie zastosować split payment w dowolnej transakcji B2B.

Co jeśli zapłacę zwykłym przelewem powyżej 15 000 zł?

Tracisz VAT naliczony + koszt PIT. Dodatkowo zapłata traktowana jako przychód kontrahenta (20% zryczałtowany podatek).

Czy split payment dotyczy transakcji zagranicznych?

Nie. Split payment dotyczy tylko transakcji krajowych (PL-PL). Faktury WNT, WDT, WŚU, eksport — nie są objęte split payment.

Potrzebujesz pomocy z split payment?

Prowadzę księgowość JDG z pełną obsługą VAT — split payment, rachunek VAT, biała lista, VAT-UE. Od 49 zł + VAT mensile.

Odpisz na [email protected] lub zajrzyj na oxyok.com/pl.

Uwaga: Split payment na podstawie ustawy o VAT (art. 108a). Obowiązkowy dla transakcji powyżej 15 000 zł brutto B2B i w branżach wrażliwych (załącznik 15). Przed podjęciem decyzji skonsultuj się z księgowym.