Kalkulator ryczałtu 2026: jak obliczyć podatek krok po kroku
Ryczałt to przychód minus składki społeczne i 50% zdrowotnej, razy stawka, w pełnych złotych. Wzór, 3 przykłady na 2026 (12%, 8,5%, 3%) i termin wpłaty.
Ryczałt za miesiąc obliczasz od przychodu z tego miesiąca. Odejmujesz od niego zapłacone w tym miesiącu składki społeczne i 50% zapłaconej składki zdrowotnej, zaokrąglasz wynik do pełnych złotych i mnożysz przez swoją stawkę. Kosztów nie odejmujesz. Przy przychodzie 15 000 zł, pełnym ZUS i stawce 12% ryczałt za miesiąc wynosi 1 536 zł.
Wzór do skopiowania
podstawa = przychód z miesiąca
− składki społeczne zapłacone w miesiącu
− 50% składki zdrowotnej zapłaconej w miesiącu
− inne odliczenia, jeśli je masz (np. IKZE)
podstawa → zaokrąglij do pełnych złotych
ryczałt = podstawa × stawka → zaokrąglij do pełnych złotych
Skąd biorą się poszczególne elementy:
- Przychód to kwoty z ewidencji przychodów za dany miesiąc. Ryczałt pobiera się bez pomniejszania przychodu o koszty (art. 12 ust. 2 ustawy o ryczałcie).
- Składki społeczne to Twoje składki emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe zapłacone w roku podatkowym (art. 11 ust. 1 ustawy o ryczałcie w związku z art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT). Fundusz Pracy i FS nie są na tej liście.
- Składka zdrowotna obniża przychód w 50% kwoty zapłaconej w roku podatkowym, o ile nie została Ci zwrócona (art. 11 ust. 1a).
- Odliczenia w trakcie roku możesz uwzględniać już w ryczałcie za poszczególne miesiące (art. 21 ust. 3).
- Zaokrąglenie: podstawę i podatek zaokrąglasz do pełnych złotych. Końcówkę poniżej 50 groszy pomijasz, od 50 groszy podnosisz (art. 63 § 1 Ordynacji podatkowej).
Ryczałt liczysz za każdy miesiąc osobno, od przychodu tego miesiąca (art. 21 ust. 1).
Stawka i próg składki zdrowotnej
Stawka zależy od rodzaju przychodu, nie od Twojego wyboru. Trzy częste przypadki z art. 12 ust. 1 ustawy o ryczałcie:
- 12% dla wymienionych w ustawie usług IT, np. usług związanych z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1),
- 8,5% dla działalności usługowej, dla której ustawa nie przewiduje innej stawki,
- 3% dla działalności usługowej w zakresie handlu.
Pełną listę znajdziesz w tabeli stawek ryczałtu 2026.
Składka zdrowotna na ryczałcie w 2026 roku wynosi miesięcznie:
- 498,35 zł, gdy przychód od początku roku nie przekroczył 60 000 zł,
- 830,58 zł, gdy przekroczył 60 000 zł, ale nie 300 000 zł,
- 1 495,04 zł, gdy przekroczył 300 000 zł.
Przychód do progów pomniejszasz o zapłacone składki społeczne (art. 81 ust. 2f i 2g ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Jeżeli przez cały poprzedni rok prowadziłeś działalność, możesz zamiast tego przyjąć przychód z poprzedniego roku (art. 81 ust. 2h). Szczegóły i roczne rozliczenie opisuje artykuł o składce zdrowotnej na ryczałcie.
Trzy przykłady za listopad 2026
Założenia wspólne: liczysz ryczałt za listopad 2026 roku. W listopadzie zapłaciłeś składki ZUS za październik. Nie masz innych odliczeń. Kwoty składek pochodzą z zestawienia ZUS na 2026 rok.
Programista, stawka 12%
- Przychód w listopadzie: 15 000 zł.
- Pełny ZUS z chorobowym: składki społeczne 1 788,29 zł.
- Przychód od stycznia do października: 150 000 zł, po składkach społecznych 132 117,10 zł (150 000 − 10 × 1 788,29). To środkowy próg, więc zdrowotna wynosi 830,58 zł. Odliczasz 50%, czyli 415,29 zł.
Podstawa: 15 000 − 1 788,29 − 415,29 = 12 796,42 zł, po zaokrągleniu 12 796 zł. Ryczałt: 12 796 × 12% = 1 535,52 zł, po zaokrągleniu 1 536 zł.
Usługi, stawka 8,5%
- Przychód w listopadzie: 4 000 zł.
- Preferencyjny ZUS z chorobowym: składki społeczne 456,18 zł.
- Przychód od stycznia do października: 40 000 zł, czyli poniżej 60 000 zł. Zdrowotna wynosi 498,35 zł. Odliczasz 50%, czyli 249,18 zł po zaokrągleniu do grosza.
Podstawa: 4 000 − 456,18 − 249,18 = 3 294,64 zł, po zaokrągleniu 3 295 zł. Ryczałt: 3 295 × 8,5% = 280,075 zł, po zaokrągleniu 280 zł.
Handel, stawka 3%
- Przychód w listopadzie: 40 000 zł.
- Pełny ZUS z chorobowym: składki społeczne 1 788,29 zł.
- Przychód od stycznia do października: 400 000 zł, po składkach społecznych 382 117,10 zł. To najwyższy próg, więc zdrowotna wynosi 1 495,04 zł. Odliczasz 50%, czyli 747,52 zł.
Podstawa: 40 000 − 1 788,29 − 747,52 = 37 464,19 zł, po zaokrągleniu 37 464 zł. Ryczałt: 37 464 × 3% = 1 123,92 zł, po zaokrągleniu 1 124 zł.
Kilka stawek w jednej firmie
Jeżeli masz przychody opodatkowane różnymi stawkami, ryczałt liczysz osobno dla każdej stawki. Ewidencja musi pozwalać ustalić przychód z każdego rodzaju działalności (art. 12 ust. 3). Odliczenia dzielisz w takim stosunku, w jakim w roku podatkowym pozostają przychody z poszczególnymi stawkami (art. 11 ust. 3).
Przykład: w miesiącu masz 10 000 zł przychodu ze stawką 12% i 5 000 zł ze stawką 8,5%. Zakładasz, że w całym roku proporcja wynosi tak samo 2:1. Odliczenia wynoszą 1 800 zł.
- Odliczenia: 1 200 zł do stawki 12%, 600 zł do stawki 8,5%.
- 12%: (10 000 − 1 200) × 12% = 8 800 × 12% = 1 056 zł.
- 8,5%: (5 000 − 600) × 8,5% = 4 400 × 8,5% = 374 zł.
- Razem: 1 430 zł.
Jak prowadzić taką ewidencję, opisuje poradnik o kilku stawkach ryczałtu w jednej JDG.
Kiedy wpłacić i jak rozliczyć rok
- Ryczałt za miesiąc wpłacasz do 20. dnia następnego miesiąca, a za grudzień do 20 stycznia następnego roku (art. 21 ust. 1).
- Wpłaty kwartalne są dostępne dla osób rozpoczynających działalność i dla podatników, których przychody w poprzednim roku nie przekroczyły równowartości 200 000 euro (art. 21 ust. 1a i 1b). Ryczałt za kwartał wpłacasz do 20. dnia miesiąca po kwartale.
- Jeżeli termin wypada w sobotę albo w dzień ustawowo wolny od pracy, przesuwa się na następny dzień roboczy (art. 12 § 5 Ordynacji podatkowej). Ryczałt za listopad 2026 roku wpłacasz więc do poniedziałku 21 grudnia 2026 roku, bo 20 grudnia to niedziela.
- Za cały rok składasz PIT-28 od 15 lutego do 30 kwietnia następnego roku (art. 21 ust. 2 pkt 2). Wykazujesz w nim przychody, odliczenia i należny ryczałt za rok. Więcej o zeznaniu w artykule o PIT-28.
FAQ
Czy w kalkulatorze ryczałtu odejmuję koszty?
Nie. Ryczałt pobiera się od przychodu bez pomniejszania go o koszty (art. 12 ust. 2). Obniżają go tylko odliczenia z art. 11, np. składki społeczne i 50% zdrowotnej.
Odliczam składkę należną czy zapłaconą?
Zapłaconą. Ustawa pozwala odliczyć składki społeczne i 50% składki zdrowotnej zapłacone w roku podatkowym (art. 11 ust. 1 i 1a).
Czy ryczałt liczy się narastająco od początku roku?
Nie. Ryczałt obliczasz za każdy miesiąc (albo kwartał) od przychodu tego okresu (art. 21 ust. 1 i 1a). Narastająco ustalasz tylko przychód do progów składki zdrowotnej.
Źródła
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 843, art. 11, 12 i 21
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 592, art. 26 ust. 1 pkt 2
- Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1461, art. 81
- Ordynacja podatkowa, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 622, art. 12 § 5 i art. 63 § 1
- ZUS: wysokość składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne w 2026 roku
Chcesz, żeby ktoś liczył ryczałt za Ciebie?
Oxyok prowadzi księgowość polskich JDG — od 49 zł + VAT miesięcznie.
Napisz do Pawła albo zobacz księgowość Oxyok.
Przykłady mają charakter ogólny. Stawka, próg składki zdrowotnej i odliczenia zależą od Twojej działalności i wpłat.
